Beleidsbundel
Geschillen klachtzaken gedetineerden
Doel
Deze beleidsregel bevat het beleid over de aanvraag van een toevoeging voor klachten en andere geschillen van gedetineerden.
Kader
- Artikel 60, 65, 69 Penitentiaire Beginselenwet
- Artikel 62, 67 Beginselenwet verpleging terbeschikkinggestelden
- Artikel 43 lid 2 Wrb
De aanvraag dient op alle inhoudelijke en financiële gronden beoordeeld te worden zoals genoemd in de beleidsregels financiële beoordeling aanvraag toevoeging (hoofdstuk 2) en inhoudelijke beoordeling aanvraag toevoeging (hoofdstuk 3).
Specialisatie
Voor deze zaken gelden de specialisatievereisten voor (jeugd)strafrecht of vreemdelingenrecht.
Voor uitzonderingen zie beleidsregel 3.3 Specialisatie advocaat/niet ingeschreven advocaat met bijlage.
Gebruikersinstructie: Als de rechtsbijstandverlener niet als specialist is ingeschreven wijs je de aanvraag af met tekstcode 182 (geen specialisatie).
Beleidsregel
Indienen van een klacht (nee, tenzij)
De Raad beoordeelt dat het indienen van een klacht een eenvoudig rechtsprobleem is dat, al dan niet met hulp, door een (minderjarige) gedetineerde zelf, zonder hulp van een advocaat, kan afhandelen.
Toelichting: De gedetineerde kan gebruik maken van een standaard klachtformulier en voorbeelden op internet, bijvoorbeeld het bajesboek. Eventueel kan een maatschappelijk werker in dienst van de PI of het Juridisch Loket helpen bij het invullen van het klachtformulier. Ook kan de gedetineerde een gesprek aanvragen met de maandcommissaris van de Commissie van Toezicht.
Uitzondering motiveren
De Raad kan toevoegen als er sprake is van feitelijke of juridische ingewikkeldheid of van zwaarwegende omstandigheden of van zwaarwegende belangen.
Toelichting: Er is sprake van juridische ingewikkeldheid als de advocaat bijvoorbeeld motiveert waarom bepaalde procedures niet goed zijn gevolgd en daarom de rechtmatigheid van de beslissing bestrijdt.
Van zwaarwegende belangen is sprake als de persoonlijke integriteit van de rechtzoekende ernstig en/of meer dan incidenteel wordt aangetast.
Toelichting:
Een voorbeeld van ernstige aantasting van de persoonlijke integriteit is:
- Als de gedetineerde in een isoleercel wordt geplaatst of
- Bij bezwaar tegen een voornemen dwangbehandeling (artikel 22e Penitentiaire Maatregel).
Een voorbeeld van een meer dan incidentele aantasting van de persoolijke integriteit is:
- als de gedetineerde structureel bezoek wordt geweigerd.
In de bijlagestaat een lijst met onderwerpen uit de Pbw waarbij mogelijk de persoonlijke integriteit van de rechtzoekende wordt aangetast.
De aanvrager zal moeten motiveren dat hiervan sprake is. Zie daarvoor ook beleidsregel 3.7 onder ‘eenvoudige’ zaken. De Raad beoordeelt dan van geval tot geval of hiervan sprake is.
Beroep (ja, mits)
De Raad beoordeelt dat het beroep tegen een beslissing van de beklagcommissie niet eenvoudig is. De Raad kan toevoegen, tenzij sprake is van geringe belangen.
Toelichting: Voorbeeld van geringe belangen zijn:
- Als gedetineerde als gevolg van een tijdelijke ordemaatregel geen TV of spelcomputer op zijn cel mag hebben, of
- Bepaalde producten voor zijn lichamelijke verzorging wordt onthouden, of
- Als dat gedetineerde incidenteel geen of beperkt bezoek mag ontvangen.
Geen beslissing van directeur – niet ontvankelijk
De Raad verstrekt geen toevoeging voor klachten die niet zijn gebaseerd op een beslissing van of namens de directeur van de PI. Ontbreekt zo'n beslissing, dan is er geen of een ontoereikende grond voor een toevoeging (art. 3 sub b Brt).
Toelichting: Aan de klacht dient een beslissing van en namens de directeur van de PI ten grondslag te liggen (art. 60 Pbw). Als geen beslissing is genomen, wordt de klacht niet-ontvankelijk verklaard. Daaronder vallen bijvoorbeeld klachten over algemene regelgeving, huisregels en gedragingen van personeel. Zie beleidsregel 3.4 Van elke grond ontbloot.
Zelfmeldprocedure
Voor het verzoek om uitstel (bezwaarschrift) van detentie in het kader van de zelfmeldprocedure verstrekt de Raad geen toevoeging, omdat de rechtzoekende dit zelf kan afhandelen.
Het beroep vergt meer juridische vaardigheden en daarvoor verstrekt de Raad een toevoeging.
Overplaatsing of beëindiging penitentiair programma
Bij bezwaar of beroep tegen een (over)plaatsing of beëindiging van een penitentiair programma verstrekt de Raad een toevoeging, omdat hier sprake is zwaarwegende belangen.
LAT (bijzonderheden)
Voor het indienen van een verzoek tot (over)plaatsing, opschorting van detentie of een verzoek om strafonderbreking kan de Raad een LAT verstrekken.
Gebruikersinstructie: Ontvang je een aanvraag voor een reguliere toevoeging en er is voor dit rechtsbelang al een LAT verstrekt, dan bel je de advocaat om mee te delen dat de LAT wordt omgezet in een reguliere toevoeging. Je neemt een notitie over het telefoongesprek op in het dossier.
Andere relevante beleidsregels
Klachten TBS
Klachten TBS codeert de Raad met zaakcode Z080.
Klachten psychiatrisch patiëntenrecht
Zie beleidsregel Z020.
Klachten niet naleven passantentermijn
Zie beleidsregel O012.
Bereik
Werkzaamheden kunnen onder het bereik van een eerder verstrekte toevoeging vallen. De Raad verstrekt in dat geval geen afzonderlijke toevoeging. Het beleid is beschreven in de beleidsregel Bereik.
Toelichting:
Voorbeelden bereik:
Zelfde rechtsbelang, geen diversiteit van procedures
- Er heeft een geweldsincident plaatsgevonden en hieruit volgen meerdere sancties/beslissingen. Tegen elk besluit wordt een klacht ingediend bij de Commissie van Toezicht. Het onderliggende feitencomplex is gelijk, de Raad verstrekt één toevoeging.
- De gedetineerde onttrekt zich zonder toestemming meerdere malen aan verplichte werkzaamheden in de PI. Per keer dat hij zich onttrekt volgt een sanctie/beslissing. Tegen elk besluit wordt een klacht ingediend bij de Commissie van Toezicht. Het onderliggende feitencomplex is gelijk, de Raad verstrekt één toevoeging.
- Als er een toevoeging is verstrekt voor een beroep valt een eventueel schorsingsverzoek bij de voorzitter van de Raad voor de Strafrechttoepassing onder het bereik van deze toevoeging. Het onderliggende feitencomplex is gelijk, de Raad verstrekt één toevoeging
Voor bovengenoemde onderwerpen verstrekt de Raad geen aparte toevoegingen.